عادت چیست؟

همه‌ی ما می‌دانیم که عادت چیست؛ الگویی رفتاری است که همیشه تکرار می‌شود. هریک از ما ممکن است صدها عادت داشته باشیم؛ صحبت کردن، لباس پوشیدن، بیدار شدن، چیدمان میز شخصی و…

اما چگونگی تشکیل یک عادت، مطلبی علمی است که بیشتر ما دانسته‌های چندانی درباره آن نداریم. چارلز داهیگ، نویسنده‌ی کتاب «قدرت عادت» می‌گوید که تشکیل یک عادت، سه عامل اساسی دارد: نشانه، رفتار و پاداش.

برای نمونه درباره‌ی تمرین کردن در صبح زود، گذاشتن ساک ورزشی کنار رختخواب، نشانه است. دیدن آن به محض اینکه بیدار می‌شوید، رفتار است و پاداش می‌تواند هر چیزی باشد؛ حس خوبی که تجربه می‌کنید یا پیتزایی که برای شام تهیه می‌کنید.

چارلز داهیگ نویسنده کتاب «قدرت عادت»، می‌گوید که تشکیل یک عادت، سه عامل اساسی دارد: نشانه، رفتار و پاداش.

اگرچه شما در شکل‌گیری یک عادت دخیل هستید، اما قسمت عمده‌ی آن به صورت خودکار انجام می‌شود و تکرار بیشتر شما در تثبیت آن مؤثر است. در واقع قسمت خاصی از مغز به نام عقده‌های قاعده‌ای، رفتار روزمره و عادات ما را کنترل می‌کند. هنگامی که رانندگی می‌کنید یا می‌خواهید ماشین لباس‌شویی را به کار بیاندازید، این قسمت از مغز، شما را هدایت می‌کند. شما درباره‌ی بسیاری از کارهایی که در این شرایط انجام می‌دهید، فکر نمی‌کنید و به عبارت دقیق‌تر نیازی نیست که به نحوه‌ی انجام این کارها فکر کنید.

این روند به مغز امکان می‌دهد تا روی موضوعات مهم‌تر تمرکز کند. تنها چیزی که باعث می‌شود درباره‌ی انجام کاری به این توانایی برسید، تکرار بیشتر است. برای نمونه اگر نتوانسته‌اید یک عادت ورزشی داشته باشید، بین کارهایی که انجام می‌دهید دنبال اشتباه نگردید، شاید مغز شما به تکرار بیشتر نیاز داشته باشد. فقط کافی است برای رفتاری که نیاز دارید، نشانه‌ی صحیحی انتخاب کنید. برای نمونه شاید تنظیم زنگ هشدار نشانه‌ی خوبی نباشد.